Netwerktechnologie dringt ook bij lasrobots door Print deze Pagina
Betere softwaregereedschappen, standaard PC`s en systemen voor parametercontrole tillen het robotlassen in de toekomst naar een hoger niveau. Lasrobots zijn tegenwoordig al veel gebruiksvriendelijker te programmeren. "Maar dienstverlening en ondersteuning van klanten blijft belangrijk", zegt Remco Valk van Valk Welding.
René Raaijmakers
Wie ruim twintig jaar geleden een lasrobot aanschafte, stortte zich in een onzeker avontuur. "Er werden illusies gewekt", zegt Remco Valk van Valk Welding uit Alblasserdam. "Dat leidde destijds tot frustraties bij afnemers. Begin jaren tachtig stonden kennis en ervaring nog in de kinderschoenen. Men dacht dat lasrobots de oplossing waren van alle problemen. De moeilijkste constructies wilde men met lasautomatisering doen. Men dacht: als de robot het doet, is het probleem uit de weg. Het was voor onze verkopers moeilijk klanten ervan te overtuigen dat ze de robot eerst met eenvoudig werk moesten leren kennen. Ik vergelijk het met leren autorijden. Dat doe je ook niet in een formule1-auto."
"Intussen spreekt de laswereld van de 'tweede robotgolf'. Lasrobots zijn sneller, compacter, nauwkeuriger en storingsongevoeliger. Daarnaast is de informatietechnologie rond robotlassen volwassen geworden. Er is veel software beschikbaar waarmee het lasproces kan worden beheerst en geoptimaliseerd. Dat uit zich nu in zijn meest extreme vorm: de doe-het-zelf-robot, een 'Ikea'-bouwpakket dat klanten met een handleiding zelf in elkaar kunnen zetten. "Met deze 'plug-and-weld'-robot halen we de ombouwtijd uit de kostprijs: het uitpakken, opbouwen, afbreken en vervolgens bij klanten weer opbouwen. Dit kunnen we alleen doen door terug te vallen op onze goede reputatie. Maar die bedrijven hebben wel ervaring. Meestal hebben ze al een stuk of tien robots van ons"
De functionaliteit groeit op allerlei terreinen. Zo zijn robots nu uitgerust met een lasparameter-controlesysteem. Valk: "We kunnen het ampèrage en de lassnelheid bijhouden en met een hoge frequentie meten. Daarmee kunnen we op elk moment bijsturen of stoppen. In de Verenigde Staten zijn al systemen die elke tiende seconde het ampèrage en de gasdoorstroming meten. Vroeger betekende die registratie bergen papier. Nu brand je twee maanden aan lasgegevens op één CD-rom."
Software
"De toekomst en toegevoegde waarde van robots zit `m in software", zegt Valk. "De aansturing en alle extra`s en mogelijkheden. We werken nu met Panasonic aan een managementinformatiesysteem waarbij we grafisch een eenvoudig overzicht geven. Welke producten worden er gelast? Wat is de boogtijd? Wat zijn de prestaties van de operator? Wat is de inschakelduur?"
"Met een betere bediening is het al eenvoudiger robots offline te programmeren. Daarbij stelt een operator op de computer een lasopdracht samen en stuurt die zonder verdere correcties naar de computer. Valk Welding leverde daarvoor in 1996 het eerste pakket en heeft het als enige in Nederland operationeel. "Vier jaar geleden heb ik het programma zelf meegenomen uit Japan. Op basis van mijn toen vijftienjarige ervaring vond ik dat het niet voor onze klanten was weggelegd. Het was meer voor grote bedrijven. We hebben toen een van onze medewerkers twee jaar lang de tijd gegeven een softwareprogramma te maken dat toegankelijk is voor iedereen. Het gros van de handlassers kan het binnen een dag of drie, vier bedienen. Het is niet alleen gebruiksvriendelijk, de waarde zit `m ook in de mechanische kalibratie. Want als je in de computer een 1036 mm lang traject gaat trekken van A naar B, dan moet de robotbesturing ook 1036 mm lassen. Daar zit het grote werk in."
Succesvolle merken
Valk verwacht dat de ontwikkelingen op softwaregebied nog doorgaan. "Per toepassingsgebied komt er een aantal specialisten. Voor ons is dat het booglassen. Valk Welding levert toegevoegde waarde met kennis om op afstand robots te programmeren. Integratie in het productieproces en de presentatie aan uiteindelijke afnemers zijn meer en meer redenen voor succes. Dat laten de cijfers zien. Valk Welding is in de Benelux succesvol, maar in de rest van Europa heeft Panasonic helemaal geen groot marktaandeel. Andere dealers in de Benelux van soms zeer succesvolle merken in Duitsland of Frankrijk krijgen geen voet aan de grond in Nederland."
Valk Welding heeft een goede reputatie op het gebied van softwareontwikkeling. "In software zit de expertise", zegt de directeur. Zijn softwareontwerper ging intussen verschillende malen naar Panasonic in de VS om mensen te scholen in het ontwikkelen van nieuwe applicaties. "Je moet continu bezig blijven om die verder te ontwikkelen. Dat betekent meer en meer ondersteunende functies bij mensen die het nodig hebben. Weinig mensen hebben alle functies in een tekstverwerker of spreadsheet nodig. Afhankelijk van wat onze klanten aan softwarefuncties nodig hebben, helpen we ze. Is de gewenste functionaliteit er niet, dan zorgen we ervoor dat die er komt."
Service aan en ondersteuning van klanten blijven belangrijk in de laswereld. Valk noemt het een 'hot item'. Zijn helpdesk is van 7 uur `s morgens tot 11 uur `s avonds bemand en krijgt de helft van de vragen uit het buitenland. Betalen naar gebruik is voorlopig uit den boze. "Hiermee creëren we goodwill. Ze kunnen een onderhoudscontract krijgen. Als we het nodig achten dat onze klanten een software-update krijgen dan plaatsen we die gratis."
"We hebben klanten waaraan we een robot leveren en waarvan we verder nooit meer horen. Anderen vragen turn key-oplossingen. Wij stellen de programmatuur in en maken meestal een proefserie. Het is afhankelijk van de complexiteit en de grootte van het programma of bedrijven in staat zijn het over te nemen. Een van onze afnemers last elke dag met hoge snelheid stoelen voor Volkswagen. Dat is een product met drie lasjes waarvoor mensen niet hoeven te leren programmeren. Koni wilde een lijn die elke 30 seconden een schokbreker produceerde. Volledig automatisch afgelast, afgemonteerd, geassembleerd. Daar hebben we het celdesign voor gedaan. Andere klanten moeten drie keer per dag programma`s wisselen. Dat is het programmeerintensieve bedrijf waar operators met een programmeerpakket offline op de PC het volledige programma voorbereiden terwijl de robot produceert." Valk Welding komt zijn klanten tegenwoordig ook tegemoet met huurrobots waarmee ze tijdelijk hun capaciteit kunnen uitbreiden. Nog een ontwikkeling: tussen nu en vijf jaar zullen standaard PC`s robotbesturingen vervangen, voorspelt Valk. "Netwerktechnologie dringt ook bij lasrobots door, via internet kun je straks service verlenen. Je zult straks één of twee PC`s hebben waar een hele reeks robots aan hangt. Een robotarm besturen gaat met een wiskundige functie, of dat nu vanuit een PC is of een grote besturingskast met transformatoren, servo`s en ander componenten. De vraag is echter welke robotfabrikant de eerste stap neemt. Want als je straks zowel de lasopdrachten als de besturing van de robots op een PC doet, is een fabrikant van robots niet meer dan een leverancier van mechanische armen."
(Bron: Metaal & Kunststof nr. 3 - 21-02-2000)